Wie weme e Bächer würd chehre

Wes viu Durscht git, de nimmt me gärn e Stouffe, gäuit! E Stouffe? Ja eso seit me doch amene grosse Bächer – oder het ömu früecher gseit. 

Dank es paar Ortsnäme isch das Wort no nid verschwunde. Es isch aber nid eso, dass die Ortsnäme sy entstange, wüu d Bewohner bächeret hätte, wie ne Weiss-nid-was. Die Sach isch eigentlech genau glych wie bim Napf, wo usgseht, wie ne umkehrte Napf. Stouffe het auso chly d Form vomene umdräihte Bächer. 

I ha es paar Familiewappe vo Stauffer gfunge, unger angerem mit Heimatort Eggiwiu u Röthebach. Uf dene Wappe gseht me geng e Bächer mit Fuess; ds Wort Stouffe, wo scho im Mittuhochdütsch vorchunnt, het ursprünglech eine ohni Fuess gmeint. 

Es isch klar, dass ds ghögerige Ämmitau prädeschtiniert isch für Ortsnäme mit «Stouffe». Autbeleit isch Stouffe ir Gmein Röthebach. Bsungers «Vorder Stauffen», wo naach ar Gränze zu de Gmeinde Linde u Heimeschwand ligt, het scho e schön rundi Form. Es git när dert o no «Hinter Stauffe», «Stauffenweidli» u «Stouffewaud». Scho imene Dokumänt usem Jahr 1394 isch «Stouffen» erwähnt. D Schrybwys het geng ume chly gänderet, 1535 isch «Stouffen» notiert worde u i de Amtsrächnige vo 1580 «uff Stauffen». 

Es git no wyteri Ahöchine, wo usgseh wie ne umdrähite Bächer: D Aup «Stouffe» ir Gmein Trueb fingt me scho imene Dokumänt usem Jahr 1608. So um 1800 isch dä Ortsname aapasst worde uf «Stouffechnubu». Das isch ja eigentlech e Pleonasmus, beides – Stouffe u Chnubu – meine ja e rundi Ahöchi. Das zeigt, dass ds Wort Stouffe denn nümme gebrüchlech isch gsy. 

Wyter gits i de Gmeinde Eggiwiu, Röthebach u Linde o no Ört, wo «Stoufferli» heisse. Dert dörfti e früechere Bsitzer Stouffer ha gheisse. 

Ganz ähnlech tönt «Staufacker». Eso heisst es Heimet ir Gmein Landiswiu, ir Neechi vom Siegetu. Weme die Sach e chly gnauer aaluegt, de gseht me, dass dr Ursprung nid «Stouffe» isch: 1845 het das Heimet no «Stueffeche» gheisse. Mit «Stueffe» het me früecher vor auem d Stueffe i de Weide – d Chuewägli – gmeint. U das gits i däm stotzige Gebiet sicher.


Queue: «Ortsnamenbuch des Kantons Bern», «Orts- und Flurnamen des Amtes Entlebuch», idiotikon.ch u wyteri. Aafrage: 034 409 40 05 oder zuercher@wochen-zeitung.ch

17.06.2021 :: Bruno Zürcher (zue)

Weitere Artikel